Dương Phúc Hiệu - Phó chủ tịch - Phó Ban nghiên cứu lịch sử HĐHDVN Suy ngẫm về bài : “Điền dã tìm mộ các hậu duệ của cụ tổ Dương Đình Thiện” trên trang tin Điện tử Họ Dương Việt Nam

Suy ngẫm về bài : “Điền dã tìm mộ các hậu duệ của cụ tổ Dương Đình Thiện” trên trang tin Điện tử Họ Dương Việt Nam

Mộ cụ Tổ Dương Đình Thiện

          Sau khi đọc trang tin: “Điền dã tìm mộ các hậu duệ của cụ tổ Dương Đình Thiện”. Tại Đồng Kỵ - Từ Sơn – Bắc Ninh tôi đã khóc, khóc vì sự linh thiêng của Tổ tiên mà cách đây hơn 10 năm, các vị tiền bối của Ban liên lạc HDVN đã giao trách nhiệm cho tôi về vùng Bắc Ninh - Kinh Bắc, theo “Dương tộc kỷ sử” để nghiên cứu về lịch sử Tổ tiên (thời kỳ đó tôi đang công tác ở trường Đại học Đông Đô phân hiệu Bắc Ninh). Các địa danh tôi đến là “Long Vỹ”, vì theo “Dương tộc kỷ sử”, địa danh này có nói nhiều đến dấu tích của các cụ tổ Họ Dương.

          Điểm đầu tiên tôi đến là Long Vỹ - Đình Bảng (Đền Đô, thờ các hoàng đế triều Lý), nhưng mọi người cho biết: “Đây là Long Vỹ mới”. Vậy Long Vỹ cổ thì ở đâu? Điểm thứ 2 là làng Long Vỹ - Phường Vũ Ninh - TP. Bắc Ninh, nhưng ở đây không có dấu tích gì liên quan đến Họ Dương và điểm thứ 3 tôi đến là Long Vỹ, làng Đồng Kỵ (nay là phường Đồng Kỵ, tx Từ Sơn, Bắc Ninh). Theo các cụ cho biết: “Họ Dương ở Đồng Kỵ có từ thời vua Hùng thứ VI (theo cụ Dương Minh Thắng về đánh giặc Ân). Hiện có trên 3000 suất đinh và cuộc sống của bà con hiện nay chủ yếu kinh doanh gỗ mỹ nghệ. Ở đây có địa danh Long Vỹ, từ xa xưa vẫn gọi là “Trang Long Vỹ”, trên đất cánh Nhạn có khu mộ cổ từ thời “Củ Tỷ”, (rất lâu đời), của các cụ tổ Họ Dương”.

          Theo ông Trưởng tộc Dương Văn Tuyến cùng các cụ đến khu mộ cổ, tôi thành kính thắp hương cầu mong các cụ linh thiêng phù hộ cho Họ Dương đoàn kết, phát triển và để con cháu giải mã được các ngôi mộ tổ. Đến nay nhận được thông tin, trong lòng dâng trào lên cảm xúc và tự ngẫm: “Các cụ tổ đã phù hộ, cho nên Họ Dương Việt Nam mấy năm qua phát triển chưa từng có và đã giúp con cháu giải mã được các mộ cụ tổ với thời gian trên ngàn năm”. Tôi chợt nhớ vế đối của nhà thơ Tản Đà tại Lăng vua Hùng: “Văn minh đang buổi mới - con hồng, cháu lạc, giống nòi còn biết nhớ đến mồ ông”.

          Như vậy cho đến nay, tất cả các dấu tích trên vùng đất Vũ Ninh, Cổ Pháp, Kinh Bắc xưa, hoàn toàn phù hợp với quốc sử và di cảo của Tổ tiên Họ Dương:

          Theo lịch sử Việt Nam: “Thời Hùng Vương thứ VI trên đất bộ Vũ Ninh có giặc Ân cướp phá và đánh giặc Ân là cậu bé 3 tuổi ở làng Phù Đổng đã vươn vai thành tráng sĩ, có sức mạnh thần thánh, phá tan được giặc. Theo “Dương tộc kỷ sử”: “Cũng thời Hùng Vương thứ VI vua cử tướng Dương Minh Thắng về Vũ Ninh đánh giặc Ân, thắng giặc vua lệnh đem Dòng tộc về đây định cư để giữ yên bờ cõi”.

          Theo truyền thuyết tại Đồng Kỵ, Từ Sơn, Bắc Ninh: “Trước khi giặc Ân đến bộ Vũ Ninh, ở đây đã có tướng Thiên Cương (tướng quân địa phương), có công đánh thắng giặc Xích Quỷ (giặc Mũi Đỏ). Nhưng đến giặc Ân vì quá mạnh, triều đình phải cử tướng Dương Minh Thắng về mới đánh dẹp được” và trên đất này vẫn còn các dấu tích: “Hội pháo Đồng Kỵ, theo bà con có từ thời cụ Dương Minh Thắng, đốt pháo làm hiệu lệnh tiến đánh giắc Ân và ở đền cổ của làng còn câu đối “Tiền phạt quỷ hậu phá Ân hằng hằng duy liệt – Cổ sinh từ kim thanh miếu trạc trạc quyết linh”. Tại đình làng Hà Hương và Hà Lỗ (xưa là Trang Hà Lỗ) (gần Đồng Kỵ) thần sử ghi: “Thành hoàng là Minh Công – Dực Công, đã có công giúp Thánh Gióng đánh giặc Ân và Thánh Gióng có tên là Thiết Xung, sinh ra ở một gia đình Họ Dương”. Theo truyền thuyết: “Thiết Xung là có thật, nhưng tướng Dương Minh Thắng đã thánh hóa để tạo uy linh, tập hợp lực lượng đánh thắng giặc Ân”.

          Thánh Gióng là truyền thuyết, Dương Thiết Xung và Dương Minh Thắng cũng là truyền thuyết thì người Họ Dương cũng có quyền tự hào về tuyền thuyết đó. Nhưng vì Phù Đổng Thiên Vương là vị thánh vĩ đại của dân tộc Việt Nam, thì người Họ Dương cần Khiêm nhường và chỉ xin ghi lại đúng nội dung của thần sử ở đình làng Hà Hương – Hà Lỗ, là cũng vinh dự tự hào rồi (đình làng có nhiều sắc phong và được xếp hạng là di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia).

          Theo “Dương tộc kỷ sử”, cụ tổ Dương Đình Thiện (là hậu duệ của cụ cao tổ Dương Minh Thắng), đến nay vẫn giữ được mộ cùng các hậu duệ trên đất Long Vỹ, là phù hợp với gia phả “Họ Lý - Họ Dương” trong bộ “Dương tộc kỷ sử”, cùng gia phả, sơ đồ mộ chí cổ và bài vị ở đền thờ Họ Dương Đồng Kỵ.

          Hậu duệ của cụ tổ Dương Đình Thiện:

          Con cả là Dương Đình Tín và các thế hệ sau: Dương Đình Thái, Dương Đình Tiến (Thừa tướng quốc công), Dương Công Khanh và Hoàng Hậu Dương Thị Phương Hoài (vợ Lý Nhân Tông), vì không có con trai, đã nhận con của Sùng Hiền Hầu Dương Công Khanh, tức Dương Hoán làm con nuôi và phong Thái Tử, về sau là Hoàng Đế Lý Thần Tông rồi Anh Tông, Cao Tông, Huệ Tông. Đến Lý Chiêu Hoàng bị Trần Thủ Độ lấy ngôi đã triệt hạ Hoàng Tộc, các Hoàng Thân Quốc Thích phải ly tán đi nhiều nơi và đổi sang nhiều họ khác: Hoàng tử Lý Long Tường (Dương Long Tường) phải chạy sang Cao Ly, Hoàng tử Lý Long Tích (Dương Long Tích) phải đổi thành Đào Dương Bật và hậu duệ là lưỡng quốc Trạng nguyên Đào Sư Tích rồi đổi sang họ Phạm, họ Dương, họ Nguyễn và nhiều họ khác. Gia phả của một số họ (gốc Dương) hoàn toàn phù hợp với “Dương tộc kỷ sử” và nay đang kết nối với Họ Dương.

           Còn cụ Dương Phúc Khánh (cũng từ họ Lý gốc Dương), chạy về Châu Khê, Từ Sơn, Bắc Ninh (vẫn giữ được mộ) là cụ nội của tướng quân Dương Công Đình, sau chuyển về lập làng Dương Phạm, Ý Yên, Nam Định và mang theo bộ cánh cửa cổ của cụ Dương Công Khanh (nay vẫn lắp ở hậu cung đình làng Dương Phạm), cây dã hương (cây tổ) và bộ “Dương tộc kỷ sử” từ Kinh Bắc về Nam Định.

          Con thứ 2: Cụ tổ Dương Đình Nghệ (là thứ sử Châu Cổ Pháp) có liên kết với họ Khúc chống Nam Hán bị ly khai vào Châu Ái (Thanh Hóa) mang theo 3.000 người gồm: Người Họ Dương và con nuôi, trong đó có nhiều người họ Khúc, vì vậy gia phả của họ Khúc có câu “Trong dòng máu của Họ Dương không biết có bao nhiêu là máu của người họ Khúc” và nghiên cứu dòng người theo chúa Nguyễn mở cõi vào phương Nam (trong đó có người Họ Dương), chủ yếu cũng từ Thanh Hóa.

       Con trai cụ là Bình vương Dương Tam Kha, khi bị lấy ngôi đã đi nhiều nơi để giúp dân phát triển kinh tế: Chương Dương – Thường Tín – Hà Nội, Phù Cừ - Hưng Yên, Cổ Lễ - Nam Định, Thiệu Long – Thiệu Hóa – Thanh Hóa, và con cháu phân tán đi nhiều nơi.

        Theo gia phả “Họ Lý – Họ Dương”, từ cụ tổ Dương Đình Thiện cho tới các thế hệ Họ Dương ngày nay là nối được liên tục các đời (đối với các họ còn giữ được gia phả liên tục). Đó là một điều đáng mừng, là điều kiện thuận lợi cho việc HDVN đang xây dựng bộ lịch sử Họ Dương và đặc biệt là tập “Phả hệ Họ Dương Việt Nam”. Đối với những người tâm huyết với lịch sử Dòng tộc, thì thật cảm động và biết ơn Tổ Tiên

         Năm 2011 Hội đồng Dòng tộc Họ Dương Việt Nam, Hội Khoa học lịch sử và UBND tỉnh Bắc Ninh, hội thảo khoa học cấp quốc gia: “Dương Đình Nghệ với công cuộc gây dựng nền tự chủ đất nước”. Tất cả các báo cáo của các nhà nghiên cứu khoa học lịch sử, UBND tỉnh Bắc Ninh đều khẳng định: “Cụ Dương Đình Nghệ quê Cổ Pháp – Bắc Ninh” và UBND tỉnh Bắc Ninh đã thống nhất: “Đặt một đường phố tại tx Từ Sơn – Bắc Ninh, lấy tên Dương Đình Nghệ và đồng ý cấp 5 ha đất tại núi Phật Tích (gần chùa Phật Tích) để xây đền thờ và nơi tưởng niệm người anh hùng dân tộc Dương Đình Nghệ”. Sau đó ông Dương Công Minh được chính phủ giao đất dự án tại Long Biên - Hà Nội (vẫn thuộc Cổ Pháp xưa) và đã xin chuyển đổi mục đích sử dụng đất để xây dựng nhà thờ, nơi làm việc và tổ chức lễ hội của HDVN về Long Biên, đã thiết kế xong công trình trị giá hàng ngàn tỷ đồng).

          Ngày 08 tháng 4 năm 2017 Thanh Hóa kỷ niệm 1080 ngày mất của cụ tổ Dương Đình Nghệ, trong diễn văn của bà Phạm Thị Việt Nga – Uỷ viên Thường vụ, PCT UBND tp Thanh Hóa nêu: “Tiết độ sứ Dương Đình Nghệ quê quán Bắc Ninh, đã di cư vào Thanh Hóa năm 894”.

           Năm 2002 cụ Dương Văn San đã gửi bộ “Dương tộc kỷ sử” và Ban liên lạc HDVN đã xác định: “Đây là bộ tài liệu “Độc nhất vô nhị” của HDVN, đã hệ thống được dòng chảy lịch sử của HDVN từ thời dựng nước, giữ nước và thời đại hiện nay gắn liền với lịch sử dân tộc”. Ban liên lạc, Hội đồng Dòng tộc và Hội đồng HDVN đã không dưới 10 lần về vùng đất này nghiên cứu, hội thảo, dâng hương, trong đó có các vị tiền bối: Cụ Dương Văn Dật, cụ Dương Văn Thiều …

          Chúng ta vô cùng tự hào về Tổ tiên đã có nhiều công lao với đất nước, để lại truyền thống hào hùng cho muôn đời con cháu. Noi gương Tổ tiên ngày 23/2/1992, các bậc tiền bối: Cụ Dương Văn Kiện, Dương Văn Dật, Dương Văn Thiều và Dương Xuân Thâu (được HDVN tôn vinh tại Lễ hội 2017), đã kết nối và thành lập tổ chức Ban liên lạc HDVN, là tiền thân của HĐHDVN ngày nay, đó là những người con tận tâm, tận hiếu với Dòng tộc. Được Tổ tiên giao phó trọng trách lớn lao để kế tục truyền thống làm nền tảng cho các thế hệ Họ Dương ngày nay xây dựng Dòng tộc vững mạnh, trên phạm vi cả nước và các quốc gia có người Họ Dương nhiệt thành hướng về cội nguồn.

          Tôi nay đã ở tuổi “Thất thập cổ lai hy”.  Nhưng xuất phát từ tâm, kính trọng Tổ tiên và các vị tiền bối mà ngay từ ngày đầu thành lập Ban liên lạc HDVN tôi đã vác balô theo sự phân công đi khắp các vùng, miền để kết nối và tuyên truyền lịch sử HDVN, trên 20 năm tôi đã đi khắp các tỉnh miền Bắc, Bắc miền Trung và nhiều đợt vào cả miền Nam, đặc biệt là vùng Bắc Ninh – Kinh Bắc và các nơi thờ tự Danh nhân, Tiến sĩ, Trạng nguyên người Họ Dương (vì vậy tôi và cụ Dương Văn Thiều có đủ tài liệu để viết 2 cuốn sách Danh nhân và Cổ tích, trong bộ lịch sử HDVN). Phương tiện đi lại lúc đó, chủ yếu là tàu, xe khách và xe ôm. Kinh phí là tiền cá nhân và đã đến nhiều gia đình, nhiều chi họ cùng ăn ở với bà con Họ Dương. Được bầu là Phó Chủ tịch phụ trách Văn phòng thì tiếp tục xa gia đình ở Nghệ An để ăn, ở tại Văn phòng từ Đặng Thái Thân, Trung Kính, Hà Nội rồi về 22 Lý Thái Tổ, tp Bắc Ninh. Gần đây do tuổi đã cao, sức khỏe đã giảm tôi xin về nghỉ tại xóm 7, Thuận Sơn, Đô Lương, Nghệ An, nhưng vẫn nhận trách nhiệm kết nối các huyện Tây Nghệ An và tham gia các hoạt động của Họ Dương các tỉnh: Quảng Bình, Hà Tĩnh, Nghệ An, Thanh Hóa. Cụ tổ Nam Bang Đại tướng Dương Thanh chưa có đền thờ, tôi đã bàn với gia đình dành hơn 1.000 m2 đất, mua một căn nhà gỗ lim cũ để xây dựng đền thờ, đang tiếp tục xin mua thêm đất và kinh phí để nâng cấp đền thờ cụ.

          Hàng ngày quét dọn đền thờ, hương khói đều đặn, được gia đình ủng hộ, bà con xa gần chia sẻ, chắc được Tổ tiên phù hộ, tôi thấy sức khỏe tốt hơn, con cháu thành đạt, gia đình hạnh phúc. Hàng ngày 3 lần mở trang thông tin Họ Dương, tôi mừng lắm Họ Dương cả nước đang bừng khởi như mùa Xuân, từ kết nối, tổ chức đại hội HD các cấp, nghiên cứu lịch sử, Khuyến học Khuyến tài, Tương thân Tương ái, phát triển kinh tế. Đặc biệt là các cô chú ở Họ Dương miền Nam đang tích cực đi kết nối ở các tỉnh Nam Bộ, tôi đã điện thoại đề nghị ông Chủ tịch Hội đồng cho tôi vào nhập đoàn kết nối ở miền Nam. Ông Chủ tịch động viên: “Hoan ngênh tinh thần của bác, lực lượng Họ Dương Miền Nam giờ đã đủ mạnh rồi, bác cứ yên tâm hương khói cho Nam bang Đại tướng cũng là việc quan trọng”.

          Bây giờ đi đến đâu gặp người Họ Dương cũng như người trong nhà. Bà con Họ Dương miền Trung bị bão lũ, chú Dương Mạc Hào ở Cao Bằng bị hỏa hoạn, cháu Dương Trọng Tấn ở Đà Nẵng, chú Dương Hiển Mai ở Hà Nội bị nạn, chú Dương Văn Gấm ở An Giang gặp hoàn cảnh đặc biệt khó khăn … đều được bà con Họ Dương cả nước chia sẻ về vật chất và tinh thần. Những việc làm của Họ Dương ngày nay cứ ngỡ là chuyện cổ tích, khiến nhiều người không cầm được nước mắt.

          Bao điều vui, cảm động về Dòng tộc nhưng vẫn còn phảng phất những chuyện buồn của một số cô, chú, không hiểu tại sao lại đưa những việc của Tổ tiên lên facebook để tranh luận, rồi đàm tiếu cả “Dương tộc kỷ sử”, phê phán các vị tiền bối, khiến cả Dòng tộc phải đau buồn. Các họ khác thấy ngạc nhiên và điện thoại cho tôi: “Họ Dương các bác đáng khâm phục quá, nhưng tại sao lại có những chuyện thế này ?” Để ông Dương Công Minh là người tài trợ chủ yếu của HDVN với tinh thần vô tư, tâm huyết nhưng khi biết chuyện đã phải nói: “Đó là giọng điệu của kẻ phá họ”. Tôi không hề muốn kể thành tích, vì có bao giờ tôi nhận khen thưởng của Họ Dương đâu, là cán bộ hưu kinh tế có hạn, gọi là tâm của mình một chút với Tổ tiên và cũng không có ý cao đạo với ai. Nhưng các việc diễn ra vừa rồi là một việc nghiêm trọng cho nên tôi cần có ý kiến với mục đích để xây dựng và mong mọi người làm và nói việc gì cũng nên biết mình, phải nhìn lên Tổ tiên, các vị tiền bối, các thế hệ đi trước và bà con cả nước đang tâm huyết xây dựng Dòng tộc. Tôi thiết nghĩ, đã ở độ tuổi này rồi, trải bao thăng trầm và tự mình cũng nên ngộ ra một điều: “Với Tổ tiên, Dòng tộc thì đừng cố gắng để trở thành nổi tiếng, mà nên là người có ích thì tốt hơn”, rồi sẽ được phù hộ của Tổ tiên và chia sẻ của cả cộng đồng Dòng tộc mình sẽ thấy ấm lòng, thanh thản và hạnh phúc hơn nhiều.

          Việc nghiên cứu lịch sử Họ Dương từ hàng ngàn năm và hoạt động của Dòng tộc có hàng trăm nội dung, làm sao tránh được khiếm khuyết, vì vậy rất cần người có tâm, có tài tham gia và đóng góp chân thành của mọi người. Nhưng phải đúng lúc, đúng chỗ, tôi thiết tha đề nghị từ nay người Họ Dương chúng ta không nên có những chuyện như vậy xẩy ra nữa.

          Nhiều người không phải Họ Dương nhưng rất quý mến và khâm phục Họ Dương, đã tự nguyện sáng tác nhiều ca khúc về Họ Dương, trong ca từ có những câu nghĩ mà thấm thía: “Mỗi cháu con là bông hoa nhỏ, kính dâng cội nguồn”.

          Mỗi người Họ Dương bất kể ai, hãy tự nhủ lòng mình, để cố gắng là một bông hoa nhỏ, để kính dâng cội nguồn.

          Bài viết có gì chưa đúng xin mọi người lượng thứ, cùng chia sẻ và được xem đây là nén hương tri ân, cầu mong Tổ tiên hãy phù hộ cho toàn Dòng tộc an lành, thịnh vượng, đoàn kết siết chặt tay nhau xây dựng Họ Dương phát triển không ngừng.

            Đề nghị Ban thông tin - tuyên truyền nghiêm cứu trên Trang thông tin điện tử của Họ Dương Việt Nam và sử dụng một số tư liệu để minh họa.

          Xin trân trọng cảm ơn!

Thần sử Đình làng Hà Hương - xã Liên Hà - Đông Anh - Hà Nội

Dương Tộc Kỷ Sử

Hội pháo làng Đồng Kỵ

Sơ đồ khu mộ cổ 

 Các Bài vị thờ trong Từ Đường Họ Dương  Phường Đồng Kỵ

Đôi cánh cửa do Thượng Tướng Dương Công Đình mang từ Bắc Ninh (Kinh Bắc) về Ý Yên -Nam Định

Cây Dã Hương do Thượng Tướng Dương Công Đình mang từ Bắc Ninh (Kinh Bắc)

trồng tại Làng Dương Phạm - xã Yên Nhân - huyện Ý Yên - tỉnh Nam Định

                                                                               Dương Phúc Hiệu - Phó chủ tịch

                                                                           Phó Ban nghiên cứu lịch sử HĐHDVN 

 

Bài viết liên quan